موسیقی در صحیفه امام ره
233 بازدید
تاریخ ارائه : 3/11/2015 10:16:00 AM
موضوع: اخلاق و عرفان

بسمه تعالی

رویکرد اخلاقی ارشادی بنیانگذار انقلاب اسلامی درباره موسیقی

با مروری بر صحیفه امام خمینی(ره)

اشاره: راه سعادت کشور ما در همه ابعاد، مرهون استمرار حرکت و اندیشه های امام راحل است. اگر نظام جمهوری اسلامی ایران بخواهد عزّت انقلابی خود را در عرصه های مختلف فرهنگی، اقتصادی، سیاسی، نظامی و ... حفظ کند، راهی ندارد جز پیروی از اندیشه ها و افکار امام خمینی (ره)؛ و مقام معظم رهبری نیز بارها بر این نکته تأکید کرده اند که باید راه امام برای نیل به سعادت کشور، ادامه پیدا کند، به طور مثال در دیدار با اعضای ستاد برگزاری سالگرد امام در سال 84 فرمودند: «امروز سعادت کشور ما در ادامه‌ی راه امام است. امروز همه‌ی آرمان های به حقّی که این ملّت دارد، به‌وسیله‌ی خطّ امام و راه امام تأمین می شود.»

آری، باید سیاستگزاری بر پایه اندیشه های پاک امام استمرار داشته باشد و توصیه ها و ارشادات ایشان، نصب العین قرار گیرد تا بتوانیم نظام اسلامی را به عنوان یک نظام کارآمد و نمونه معرّفی کنیم.

به این دلیل و به مناسبت این ایام که بحث موسیقی در میادین رسانه ای مورد تشویق و تحذیر طرفداران و مخالفان قرار گرفته است، در این مقاله مختصر با تکیه بر معتبرترین منبع سخنان امام یعنی صحیفه امام (نه خاطرات شفاهی و یا کلام های غیر مستند)، بدون هیچ تحلیل و تفسیری، توصیه های ایشان را درباره موسیقی نقل می کنیم - و البته که ظاهر این نصوص از فرط روشنی، تأویل نمی خواهد- انشاء الله مورد استفاده قرار گیرد:

* داشتن موسیقی ترقّی نیست.

«شما خيال نكنيد كه موسيقى يك چيزى است براى يك مملكت مترقّى. موسيقى خراب مى‏كند دِماغ بچه‏هاى ما را؛ مغز بچه‏هاى ما را فاسد مى‏كند. دائماً تو گوش يك جوان موسيقى باشد، اين ديگر به كار نمى رسد؛ اين ديگر نمى‏تواند فكر جدى بكند. اينكه ما مى‏گوييم كه اينها را از بين ببريد و مكرر من گفته‏ام، شايد تا حالا ده مرتبه بيشتر من به آقاى قطب زاده گفته‏ام كه آقا اين را برداريد از آن، مى‏گويد نمى‏شود. من نمى‏دانم اين «نمى‏شود» يعنى چه؟

چرا نمى شود؟ شما به عرض من گوش بكنيد. من عرض مى‏كنم كه اگر ما يك كارى كه صلاح ملتمان است بكنيم، غربي ها يا غرب زده‏ها بيايند به ما اشكال بكنند و بگويند كه اينها كهنه پرستند، ما بايد دست برداريم برويم سراغ آنها؟ يا نه، ما بايد مصلحت خودمان را ملاحظه كنيم ... اينجا بايد مسائل آقا، مسائل تلويزيون و راديو مسائل جدى بايد باشد. مسائل موسيقى، مسائل هزل است، نه مسائل جدى. شما بايد مسائلتان مسائل جدى [باشد]....» (صحيفه امام ره، ج‏9، ص158)

* بهانه تراشی ممنوع.

«... اينكه مى‏گويند كه اگر چنانچه موسيقى در راديو نباشد آنها مى‏روند از جاى ديگر مى گيرند موسيقى را، بگذار بگيرند از جاى ديگر، شما عجالتاً آلوده نباشيد؛ آنها هم كم كم برمى گردند به اينجا. اين عذر نيست كه اگر موسيقى در راديو نباشد، آنها مى‏روند از جاى ديگر موسيقى مى‏گيرند. حالا اگر از جاى ديگر موسيقى بگيرند، ما بايد به آنها موسيقى بدهيم؟! ما بايد خيانت بكنيم؟! اين خيانت است به يك مملكتى، خيانت است به جوان هاى ما. اين موسيقى را حذفش كنيد به كلّى، عوض اين يك چيزى بگذاريد آموزنده باشد. كم كم مردم را و جوان هاى ما را عادت به آموزندگى بدهيد...» (صحيفه امام ره، ج‏9، ص205)

* موسیقی را ترک کنید.

«اگر شما علاقه داريد به اسلام، علاقه داريد به كشور، علاقه داريد به ملّت خودتان ... اين دستگاهى كه دست شماهاست اين دستگاه را اصلاحش كنيد؛ يعنى غربى نباشيد، غرب زده نباشيد، كه حتماً بايد بين اين خبر و اين خبر، موسيقى باشد، اين غربزدگى است، يك طرح ديگرى درست كنيد، يك چيز ديگرى. اخبار را زيادترش كنيد، يك كارهايى بكنيد كه موسيقى را تركش كنيد.» (صحيفه امام ره، ج‏9، ص 157)

* استقلال فکری نابود می شود.

«... موسيقى تضعيف مى‏كند روح انسان را. موسيقى اسباب اين مى‏شود كه انسان از استقلال فكرى مى‏افتد.»؛ (صحيفه امام ره، ج‏9، ص156)

* می خواهند جوانان را منحرف کنند.

«... قضيه موسيقى يك مطلبى است كه خوب، طبع جوان به آن توجه دارد. اگر يك مدتى اين عادت كرد كه موسيقى را باز كند و گوش كند، مغز اين از تفكّر در امور جِدّى باز مى‏مانَد؛ مى‏رود دنبال همين قضيه. اينها امورى است كه با نقشه درست كردند كه جوان هاى ما را منحرف كنند ...» (صحيفه امام ره، ج‏9، ص175)

* موسیقی، تخدیر کننده مغز است.

«... و از جمله چيزهايى كه باز مغزهاى جوان ها را مخدّر است و تخدير مى‏كند موسيقى است. موسيقى اسباب اين مى‏شود كه مغز انسان وقتى چند وقت به موسيقى گوش كرد، تبديل مى‏شود به يك مغزى غير آن [مغز] كسى كه جدّى باشد. از جدّيت، انسان را بيرون مى‏كند، و متوجه مى‏كند به جهاتى ديگر...

موسيقى از امورى است كه البته هر كسى از موسيقى به حسب طبع خوشش مى‏آيد؛ لكن از امورى است كه انسان را از جدّ بيرون مى‏برد به يك مطلب هزل.» (صحيفه امام ره، ج‏9، ص201)

* قدرت اداره مملکت را از جوان می گیرد.

«... يك آدمى كه مغزش به موسيقى عادت كرد نمى‏تواند براى مملكت مفيد باشد و اينهايى كه بازى خوردند از خارج، يا بازى نخورده عمّال خارج هستند، و ترويج موسيقى مى‏كنند، ترويج فحشا مى‏كنند، ترويج اين كارهايى كه جوان هاى ما را به تباهى مى‏كشد مى‏كنند، اينها نتيجه كارهايشان اين است كه يك مملكت را كه قدرتش بايد از جوان سرچشمه بگيرد، بايد جوان، آن قدرت را داشته باشد تا اداره بكند، اين قدرت را از جوان مى گيرند. اين فكرِ اينكه چه مى‏گذرد به اين مملكت، حكومت ها چه مى‏كنند با اين مملكت، محمدرضا چه به سر اين مملكت آورد، اين فكر از توى كلّه‏ها بيرون مى‏رود. تمام توجه، تمام اين مغز، مغز موسيقى مى‏شود. به جاى مغز جدّى، مغز لَهْوى مى‏نشيند. بايد يك آدمى باشد كه به سرنوشت خودش فكر كند، اين فكر را از او گرفته‏اند...» (صحيفه امام ره، ج‏9، ص464)

* از برچسب "کهنه پرستی" نترسید.

«... اگر بخواهيد مملكتتان يك مملكت صحيح باشد، يك مملكت آزاد باشد، يك مملكت مستقل باشد، مسائل را از اين به بعد جدّى بگيريد. راديو و تلويزيون را تبديلش كنيد به يك راديو و تلويزيون آموزنده، موسيقى را حذف كنيد. نترسيد از اينكه به شما بگويند كه ما موسيقى را كه حذف كرديم كهنه پرست شديم! باشد ما كهنه پرستيم! از اين نترسيد. همين كلمات نقشه است براى اينكه شماها را از كار جدى عقب بزنند ...» (صحيفه امام ره، ج‏9، ص205)

* قاطعیت را از جوانان سلب می کند

«... و يكى از مواردى و بنگاه هايى كه در اين مطلب خيلى كوشش مى‏كرد راديو- تلويزيون بود، كه اول از پخش كردن چيزهايى كه مخدرات خودش بود، اين موسيقي ها همه مخدر هستند؛ يعنى جوان هاى ما را، جوانى كه عادت به موسيقى كرد ديگر نمى‏تواند كار انجام بدهد، ديگر نمى‏تواند قاطع باشد...» (صحيفه امام ره، ج‏12، ص325)